Dislipidemik, fazla kilolu/obez kadınlarda zaman kısıtlı beslenmenin ağırlık kaybı, vücut kompozisyonu ve lipit profili üzerine etkisinin incelenmesi

İREM ÖZKAN

Dislipidemik, fazla kilolu/obez kadınlarda zaman kısıtlı beslenmenin ağırlık kaybı, vücut kompozisyonu ve lipit profili üzerine etkisinin incelenmesi

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM ÖZKAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Gözde Arıtıcı Çolak

Danışman: MURAT BAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, fazla kilolu/obez 19-65 yaş arası dislipidemik kadınlarda zaman kısıtlı beslenmenin ağırlık kaybı, antropometrik ölçümler ve lipit profili üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya, fazla kilolu/obez, 19-65 yaş arası, dislipidemi tanısı almış ancak lipid düşürücü ilaç kullanmayan, sedanter ve gönüllü bireyler dahil edilmiştir. Bireylere genel özelliklerinin sorgulandığı bir anket uygulanmış, antropometrik ölçümleri alınmış, 24 saatlik geriye dönük bir günlük besin tüketim verileri kaydedilmistir. Bireyler blok randomizasyon yönetmi ile zaman kısıtlı beslenme (n=20), zaman ve enerji kısıtlı beslenme (n=18) ve enerji kısıtlı beslenme (n=18) olmak üzere 3 gruba atanmış ve 8 hafta boyunca takip edilmistir. Çalışmanın sonunda vücut ağırlığı, beden kütle indeksi, bel çevresi, kalça çevresi, vücut yağ kütlesi tüm gruplarda anlamlı ölçüde azalırken (p 0.05); kas kütlesi zaman ve enerji kısıtlı beslenme grubunda azalmıştır (p 0.05). Ancak çalışma sonunda antropometrik ölçümler açısından gruplar arasında fark bulunmamıştır. Lipit profili açısından gruplarda bir değişiklik olmazken; HbA1C değeri enerji kısıtlı beslenme grubunda azalmıştır (p 0.05). Bu araştırma sonuçları, zaman kısıtlı beslenmenin, antropometrik ölçümler üzerindeki etkisinin enerji kısıtlamasından bağımsız olduğu ve ağırlık yönetimi için enerji kısıtlamasına alternatif bir seçenek olabileceğini düşündürmektedir. Ayrıca zaman kısıtlı beslenme modeli için enerji alımını azaltacak bir müdahaleye gerek olmadığı görülmektedir.