Altı boyut (6DOF) kullanılarak kon beam tomografide (CBCT) elde edilen düzeltmelerin sistematik ve rastgele hatalarının bulunması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Fiziği Tezli Yüksek Lisans Programı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİNEM KARAHAN
Danışman: Enis Özyar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde yeni teknolojik metodların gelişmesi ile beraber görüntü kılavuzluğunda radyoterapinin önemi daha da artmıştır. Bu tez çalışmasında altı boyut (6D) kullanılarak cone beam computed tomography (CBCT) ile elde edilen düzeltmelerin ve dört boyut (4D) kullanılarak CBCT ile elde edilen düzeltmelerin oluşturduğu sistematik ve rastgele hataların belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu set up hataları kullanılarak CTV-PTV marjı hesaplamak için Amsterdam ve Rotterdam protokolleri kullanılmıştır. Bu çalışmada kV-CBCT eşliğinde VMAT ile stereotaktik radyoterapi (SBRT) yöntemi ile tedavi edilen 20 akciğer kanseri hastası için 476 görüntü incelenmiştir. Bu görüntülerle, büyük küp ve küçük küp için 6D kullanılarak CBCT ile elde edilen düzeltmelerin ve 4D kullanılarak CBCT ile elde edilen düzeltmelerin oluşturduğu sistematik ve rastgele hatalar belirlenmiştir. Bu kayma değerleri küçük küp ve büyük küp tanımlanarak elde edilmiştir. Küçük küp; hastanın PTV yapısı baz alınarak her yönden 2cm olacak şekilde tanımlanmıştır. Büyük küp ise CT çekilen alan boyutu kadar açılarak tanımlanmıştır. 4D ve 6D kaydırma değerleri elde edilmiştir. Büyük küp için otomatik 4D ve 6D tedavi eşleştirmelerine ait kayma değerleri kullanılarak elde edilen sistematik hatalar sırası ile lateral, vertikal ve longitunal eksenler için 0,217cm, 0,424cm, 0,261cm ve 0,136cm, 0,337cm, 0,181cm ve rastgele hatalar sırası ile lateral, vertikal ve longitunal eksenler için 0,190cm, 0,318cm, 0,279cm ve 0,104cm, 0,163cm, 0,174cm olarak bulunmuştur. Küçük küp için otomatik 4D ve 6D tedavi eşleştirmelerine ait kayma değerleri kullanılarak elde edilen sistematik hatalar sırası ile lateral, vertikal ve longitunal eksenler için 0,128cm, 0,205cm, 0,138cm ve 0,109cm, 0,112cm, 0,119cm ve rastgele hatalar sırası ile lateral, vertikal ve longitunal eksenler için 0,172cm, 0,128cm, 0,188cm ve 0,086cm, 0,118cm, 0,159cm olarak bulunmuştur. Amsterdam ve Rotterdam protokolleri uygulanarak küçük küp ve büyük küp için manuel ve otomatik eşleştirmelere göre CTV-PTV marjları belirlenmiştir. Amsterdam protokolüne göre büyük küp otomatik 4D ve 6D tedavi eşleştirmelerine ait CTV-PTV marj değeri vertikal, lateral ve longitudinal için sırasıyla 1,2826cm, 0,6755cm, 0,8478cm ve 0,9566cm, 0,4120cm, 0,5740cm olarak bulunmuştur. Amsterdam protokolüne göre küçük küp otomatik 4D ve 6D tedavi eşleştirmelerine ait CTV-PTV marj değeri vertikal, lateral ve longitudinal için sırasıyla 0,6021cm, 0,4404cm, 0,4766cm ve 0,3626cm, 0,3327cm, 0,4088cm olarak bulunmuştur. Rotterdam protokolüne göre büyük küp otomatik 4D ve 6D tedavi eşleştirmelerine ait CTV-PTV marj değeri vertikal, lateral ve longitudinal için sırasıyla 1,0706cm, 0,5670cm, 0,7173cm ve 0,7881cm, 0,3448cm, 0,4838cm olarak bulunmuştur. Rotterdam protokolüne göre küçük küp otomatik 4D ve 6D tedavi eşleştirmelerine ait CTV-PTV marj değeri vertikal, lateral ve longitudinal için sırasıyla 0,4996cm, 0,3764cm, 0,4076cm ve 0,3066cm, 0,2782cm, 0,3493cm olarak bulunmuştur. Sistematik ve rastgele hatalar kullanılarak oluşturulan PTV marjları değerlendirildiğinde, 6D için büyük küp ya da küçük küp kullanılarak bulunan CTV-PTV marjları 4D CTV-PTV marjlarından daha küçüktür. Ancak, eşleştirme yapılırken kullanılan büyük küp seçeneğinde bütün anatomik yapı baz alındığı için küçük küpe oranla daha fazla sapma çıkmaktadır, buna bağlı bulunan marj değerleri ise küçük küpe oranla daha fazla olmaktadır. SBRT ile tedavi edilen akciğer kanseri hastalarında IGRT ile immobilizasyon yapılırken 6 Boyut kullanılarak, eşleştirme yapılacak alanın küçük küp şeklinde seçilmesiyle CTV'ye verilecek marj değerleri de azaltılabilir.