Sağlık çalışanlarında geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamaları kullanımı ve yaklaşımlarının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beslenme Ve Diyetetik Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HİLAL GÖNEL

Danışman: Gözde Arıtıcı Çolak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışma, Ocak 2024- Ocak 2025 tarihleri arasında Acıbadem Ataşehir Hastanesi, Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapmakta olan 192 sağlık çalışanı dahil edilerek 576 kişi ile yürütülmüştür. Araştırmanın yapılacağı merkezler için İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü'nden gerekli izinler ve kurum iş birliği izin yazısı alınmıştır. Verilerin toplanması için katılımcılara üç bölümden oluşan anket formu uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre, katılımcıların çoğunluğu kadın (%82,3) olup, yaş ortalamaları 30,4±8,93'tür. Eğitim düzeyi ağırlıklı olarak lisans (%41,7) ve lisansüstü (%25,9) düzeydedir. GETAT'a ilişkin bilgi edinme kaynakları arasında en yaygın olanları sosyal çevre, televizyon ve internet olup, özellikle üniversite hastanesi çalışanlarının GETAT konusunda daha yüksek düzeyde bilgiye ve eğitime sahip oldukları belirlenmiştir. Ancak, genel olarak GETAT eğitimi alma oranının düşük olduğu (%18,9) gözlenmiştir. En sık tercih edilen yöntemler masaj (%34,4), dua (%31,9), müzik terapisi (%21,4) ve kupa uygulaması (%13,4) olmuştur. Kullanım nedenleri arasında tıbbi tedaviden yeterli fayda sağlanamaması (%45,5) ve semptomları hafifletme amacı (%54,2) öne çıkmaktadır. Katılımcıların %38,2'si bu yöntemlerin etkinliğine inandığını ifade ederken, %34,5'i kararsız kalmıştır. Katılımcıların %27,1'i, hastaların tedavisinde GETAT yöntemlerini kullandıklarını belirtmiştir. Bu oran özel hastanelerde daha yüksektir (%37). GETAT uygulamaları sırasında yan etki yaşama oranı %6,3 olarak saptanmış olup, en sık karşılaşılan yan etkiler arasında hipotansiyon ve hipoglisemi yer almaktadır. Sonuç olarak, sağlık çalışanlarının GETAT uygulamalarına yönelik bilgi düzeyleri, kullanım durumları ve tutumları çalışılan kuruma göre anlamlı farklılıklar göstermektedir. Bu bulgular, sağlık çalışanlarının GETAT uygulamalarına ilişkin bilgi ve farkındalık düzeylerinin artırılmasına yönelik eğitim programlarının gerekliliğine işaret etmektedir.