KEMOTERAPİ ALAN HASTALARDA PERİFERAL NÖROPATİNİN YAŞAM KALİTESİ ÜZERİNE ETKİSİ VE BAŞ ETME YÖNTEMLERİNİN ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Dahili Hastalıklar Hemşireliği Tezli Yüksek Lisans Programı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SULTAN ÇALLI

Danışman: Vesile Ünver

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tanımlayıcı nitelikte bu çalışma, kemoterapi alan kanser hastalarında periferal nöropatinin yaşam kalitesi üzerine etkisi ve yapılan girişimlerin etkinliğini belirlemek için yapıldı. Çalışmaya Kasım 2016 – Aralık 2018 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin İç Hastalıkları Tıbbi Onkoloji Servisi ve Polikliniğinde tedavi alan toplam 346 hasta alındı. Veri toplama aracı olarak; Hasta Tanılama Formu, EORTC QLQ-C30, EORTC QLQ-CIPN20, Periferal Nöropatiye Bağlı Yaşanan Sorunlar Formu, Periferal Nöropatiyi Önlemek için yapılan Girişimler Formu ve CTCAE v3.0 Formu kullanıldı. Verilerin analizinde; tanımlayıcı istatistikler, normal dağılım göstermeyen iki grup arasında değişkenler Mann Whitney U Testi, ölçümsel verilerin analizinde Spearman Korelasyon Testi kullanıldı. İstatiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edildi. Hastaların %52.6' sı erkek, yaş ortalaması 55.85±12.88, hastalık süresi 3.16±1.73 yıl, ECOG performans skoru 2.48±0.89'dur. Hastaların %42.90' ında grade 3 nöropati mevcuttur. Hastaların EORTC QLQ- C30 yaşam kalitesine ait; genel iyilik hali puanı 44.47±18.09, fonksiyonel skor puanı 52.92±21.47 ve semptom kontrolü puanı ise 48.19±17.24'dir. EORTC QLQ- CIPN20'ye göre hastalar en fazla motor nöropati semptomu yaşamakta olup, motor nöropati semptom puanı 31.88±25.97'dir. Duyusal, motor ve otonomik nöropatisi olan hastaların genel sağlık durumu, genel yaşam kalitesi ve fonksiyonel skorları arasında ters yönlü, semptom kontrolü ile pozitif yönde ilişki vardır. Erkeklerin EORTC QLQ- C30 yaşam kalitesi kadınlardan daha düşüktür. Sonuç olarak; duyusal, motor, otonomik nöropati puanlarının yüksek olan hastaların başetme yöntemi kullanma oranı yüksektir. Bununla birlikte genel iyilik hali, fonksiyonel sağlık puanlarının düşük ve semptom puanlarının yüksek olması, sorunu olan hastanın baş etme yöntemi arayışına girdiğini göstermektedir.