Development of Protein Mimicking Functional Peptides

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Medikal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: Betül Zehra Temur

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Özge Can

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllarda, TNF blokörleri olarak kullanılabilecek alternatif moleküllerin geliştirilmesine yönelik ilgi giderek artmaktadır. Bu çalışmada, TNFα, TNFR1 ve TNFR2'yi taklit eden peptitler üzerine yoğunlaşılmıştır. Bu peptitler, TNFα-reseptör bağlanmasını çeşitli mekanizmalarla inhibe etmek amacıyla tasarlanmıştır. Çalışmada, TNFR1, TNFR2 ve TNFα'ya özgü bağlanma yeteneği taşıyan toplam altı peptit (OB1, OB2, OB5, OB6, OB7 ve OB8) tasarlanmış ve sentezlenmiştir. Bu peptitlerden OB1 ve OB2, daha önce rapor edilen dizilerle karşılaştırıldığında, sırasıyla 300 nM ve 46.7 nM gibi oldukça düşük ayrışma sabitlerine (Kd) sahip olarak, TNFα'ya karşı daha güçlü bir bağlanma afinitesi sergilemiştir. Sentezlenen bu peptitler, in vitro ortamda hem doğrudan hem de dolaylı olarak TNFα'yı inhibe etmeyi başarmış ve L929 hücrelerinde sitotoksisiteye yol açmadan etkili olmuştur. Özellikle, OB1 peptiti, hTNFα'nın varlığında apoptozda önemli bir azalma göstermiştir. Bu bulgular, OB1'in TNFα'ya karşı güçlü bir inhibitör olduğunu ve hücre ölümünü engelleme potansiyeline sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışmada geliştirilen peptitlerin, TNFα'nın terapötik inhibisyonu için değerli araçlar olma potansiyeline sahip olduğu ve TNF ile ilişkili hastalıkların yönetilmesinde umut verici bir yaklaşım sunduğu düşünülmektedir