Akademik Veri Yönetim Sistemi
Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, cilt.10, sa.1, ss.70-83, 2025 (Hakemli Dergi)
Özet Amaç: Bu çalışmanın amacı, 14-18 yaş aralığındaki lise öğrencilerinin beslenme okuryazarlığı düzeyleri ile beslenme durumlarını değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya, 150 öğrenci (80 kız, 70 erkek) katılmış ve katılımcıların yaş ortalaması 15,7±1,30 olarak hesaplanmıştır. Veri toplama sürecinde, Adölesan Beslenme Okuryazarlığı Ölçeği, beslenme alışkanlıkları ve sağlık durumlarını değerlendiren anketler ile besin tüketim kayıtları kullanılmıştır. Ayrıca, öğrencilerin boy ve ağırlık ölçümleri alınarak Beden Kütle İndeksi (BKİ) değerleri hesaplanmıştır. Bulgular: Adölesan Beslenme Okuryazarlığı Ölçeği puanlarına göre erkek öğrenciler 68,3±13,3, kız öğrenciler ise 66,4±10,37 puan almıştır (p=0,336). Çalışmada, erkek öğrencilerde enerji alımı (1378,8±569,95 kkal; p=0,025), yağ alımı (70,1±33,05 g; p=0,016) ve doymuş yağ asidi (DYA) alımı (27,4±14,57 g; p=0,007), kız öğrencilere kıyasla anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur. Erkek öğrencilerde adölesan beslenme okuryazarlığı ölçeği toplam puanı ile protein alımı (r=0,264, p=0,027) ve kolesterol alımı (r=0,334, p=0,005) ile pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunduğu tespit edilmiştir. Sonuç: Bu çalışma, adölesanların beslenme okuryazarlığı düzeylerinin beslenme davranışlarıyla ilişkili olabileceğini göstermektedir. Erkek öğrencilerde enerji, yağ ve doymuş yağ asidi alımının kızlara göre daha yüksek olması, fizyolojik gereksinimlerin farklılığından kaynaklandığı düşünülmektedir. Sonuç olarak, Genç Bireylerin Beslenme Okuryazarlığı ile Beslenme Durumlarının Değerlendirilmesi 71 adölesanlarda yaş ve cinsiyet farklılıklarını dikkate alan yaklaşımlar benimsenmeli ve beslenme okuryazarlığını artırmaya yönelik etkili eğitim ve programlar uygulanmalıdır. Anahtar Kelimeler: adölesanlar, gençler, beslenme okuryazarlığı, beslenme