”Endometrium Kanserinde P53 ve BCL-2 Ekspresyonu"

---

Prof. Dr. SERKAN ERKANLI

Tez Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tez Danışmanı: Prof. Dr. Sakıp Pekin

Tezin Onay Tarihi: 1999

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

ÖZET

 

Endometrium kanseri, bugün kadın genital sisteminin en sık görülen malignitesidir. Endometrioid adenokarsinomalar, endometrial karsinomaların en sık görülen tipidir. Yıllarca tümörigenezin moleküler temelini anlamak yolunda onkogenler ve tümör supresör genler, odak noktası olmuşlardır. Oldukça farklı yollardan etki gösterseler de hepsi temelde hücre proliferasyonunu regüle ederler. Şimdi artık, apoptosisi inhibe eden veya teşvik eden genlerin de, kanser denkleminde önemli değişkenler olduğu görülmektedir.

Bu durum ilk olarak, apoptosisi regüle eden  geniş Bcl-2 gen ailesinin bulunması ile anlaşılmıştır. Bir tümör supresor gen olan p53 de, apoptosis regülasyonunda yer almaktadır.

Çalışmamızda 35 endometrial karsinoma, 5 atipili hiperplazi ve 5 atipisiz hiperplazi vakasında, Bcl-2 ve p53 ekspresyonları immünohistokimyasal yöntemlerle değerlendirilmiştir. Bu genlerin, endometrial hiperplazi ve  endometrial karsinoma gelişimindeki olası rolleri araştırılmıştır. Ayrıca endometrial adenokarsinomada Bcl-2 ve p53 ekspresyonları, bilinen prognostik parametrelerle karşılatırılmıştır. Bunun yanı sıra her iki genin, endometrial karsinoma subtipleri arasında ekspresyon açısından farklılık gösterip göstermediği, ve Bcl-2 ile p53 ekspresyonları arasında bir korelasyon olup olmadığı araştırılmıştır.

Bulgularımıza göre:

1.     Bcl-2 ekspresyonu, hiperplazide  %100 oranında güçlü pozitif iken, kanser vakalarına kadar uzanan spektrum içerisinde giderek azalma göstermektedir. (p<0.0002)

2.     Uterusun seröz tümörlerinin gelişiminde, anormal p53 proteini ekspresyonu önemli bir olaydır. Endometrioid adenokarsinomalarda, p53 ekspresyonu düşük oranlarda (%16.1) kendini gösterirken, endometrial seröz karsinomalarda p53 ekspresyonu, yüksek oranda diffüz pozitif (%75) olarak kendini göstermektedir. (p<0.0005)

3.     Bcl-2 ve p53 ekspresyonu, endometrial kanserlerde prognostik parametrelerle karşılaştırıldığında anlamlı bir korelasyon saptanmamıştır. (p>0.05)

4.     Endometrial kanserlerde, Bcl-2 ve p53 ekspresyonları karşılaştırıldığında Bcl-2  ve p53 arasında anlamlı bir korelasyon saptanmamıştır. (p>0.05)

Sonuç olarak çalışmamız, Bcl-2 ekspresyonunun endometrial hiperplazi gelişiminde rol oynamakla beraber, kanser gelişiminde sürekli bir rol oynamadığını düşündürmektedir. Anormal p53 proteini ekspresyonu, uterusun seröz tümörlerinin gelişiminde önemli bir olaydır, ancak endometrioid adenokarsinomaların gelişiminde önemli bir rol oynuyormuş gibi görünmemektedir. P53 ekspresyonunun, endometrioid tipteki uterus adenokarsinomalarında dediferansiyasyonu gösterebileceği düşünülmektedir.

Bcl-2 ve p53 arasında anlamlı bir ilişki olmaması, endometrial kanserlerde   Bcl-2 ekspresyonunun regülasyonunda p53’ten başka bir takım faktörlerin rol oynayabileceğini gösterebilir.