Social identifications as protective factors against discrimination and acculturative stress among migrant sexual minorities
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yaşar Üniversitesi, Türkiye
Tez Danışmanı: Derya Güngör De Bruyn
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: İngilizce
Özet:
Birden çok dezavantajlı alt grup kimliğine sahip bireyler, bu kimliklere ilişkin zorluklarla eş zamanlı olarak yüzleşebilmekte ve bu durum onları psikolojik olarak riskli bir duruma sokmaktadır. Bu zorluklara rağmen, dezavantajlı durumdaki azınlıklar hayatına iyi bir şekilde devam edebilmekte, yani psikolojik dayanıklılık göstermektedir. Psikolojik dayanıklılık bağlamında çoklu alt kimliklerin temelinde yatan mekanizmayı açıklayan araştırmalar, özellikle kolektivist kültür bağlamında sınırlı kalmıştır. Bu nedenle bu araştırmanın amacı sosyal özdeşimin göçmen cinsel azınlıkların iyi oluşundaki rolü incelemektir. Sosyal kimlik, kültürlenme ve psikolojik dayanıklılık teorilerinin argümanları hipotezleri oluşturmak için kullanılmıştır. Bu araştırmada test edilen ana hipoteze göre ayrımcılık ve kültürlenme stresi göçmen cinsel azınlıkların iyi oluşu için risk faktörleri konumundayken, ilgili sosyal gruplarla özdeşim bu ilişkiyi düzenlemektedir. Alternatif hipotez olarak ise risk faktörleri ve iyi oluş arasındaki ilişkide sosyal özdeşimin aracı rolü test edilmiştir. Türkiye'nin farklı yerlerinden büyük şehirlere göç etmiş 193 cinsel azınlığa anket uygulanmıştır. Uygulanan anketin içeriğinde demografik bilgi sorularının yanı sıra Algılanan Ayrımcılık Ölçeği (Ruggiero & Taylor, 1995), Kısa Psikolojik Adaptasyon Ölçeği (Demes & Geeraert, 2014), Çok-Bileşenli İç-grupla Özdeşim Ölçeği (Leach et al., 2008), Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (Diener et al., 2010) ve Yaşam Doyumu Ölçeği (Diener et al., 1985) bulunmaktadır. Bunların yanı sıra, kültüre özgü psikolojik dayanıklılık kaynakları da Yetişkin Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (Resilience Research Centre, 2013) ile incelenmiştir. Düzenleyici regresyon analizi sonuçlarına göre risk ve koruyucu faktörlerin etkileşiminin iyi oluş üzerinde bir etkisi bulunmamaktadır. Alternatif aracı değişken analizinin sonuçları ise risk faktörleri olarak belirlenen algılanan grup ayrımcılığı ve kültürlenme stresi ile iyi oluş arasındaki ilişkide koruyucu değişkenlerin aracı değişken rolleri olduğunu ortaya çıkarmıştır. Sonuçlar incelendiğinde, göçmen ve cinsel azınlık olmakla ilişkili risk faktörleri ile iyi oluş arasındaki ilişkide çoklu grup kimliklerinin iyi oluşa tampon etkisi (düzenleyici) yaratmak yerine bu ilişkiye hafifletici bir etkide (aracı değişken) bulundukları gözlemlenmiştir. Bu araştırma (1) dezavantajlı gruplara pozitif bir yaklaşımla Psikolojik Dayanıklılık çerçevesine (2) sosyal kimliklerdeki karşılıklı etkiyi göstererek Sosyal Kimlik Teorisi'ne, ve de (3) bu bilgiler ışığında psikolojik danışma ve sosyal politika yapımı uygulama alanlarına katkılar sağlamaktadır.