Sağlık Çalışanlarının Mahremiyet Algılarının Kişisel Sağlık Verilerinin Kayıt ve Korunmasına Yönelik Tutumlarına Etkisi


Öğr. Gör. AYTÜL NURDAN YAVUZ YILMAZ

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, Türkiye

Tez Danışmanı: Gülfer Bektaş

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Bu tezi destekleyen bir program bulunmamaktadır

Özet:

Günümüzde özellikle sağlık teknolojisinde yaşanan olağanüstü yenilikler ve gelişmeler ile iletişim ağlarının yoğun bir şekilde kullanılması, eğitim seviyesinin yükselmesi, insan haklarına yönelik gelişmeler, bilgiye ulaşmanın kolay olması, kişisel verilerin elektronik ortamda kaydedilmesi gibi nedenler sağlık hizmetlerinin sunumu esnasında mahremiyetin ve sağlık verilerinin kaydedilmesi ve korunması konusunda önemli değişim ve uygulamaları beraberinde getirmiştir. Buradan hareketle planlanan çalışma tanımlayıcı ve kesitsel tipte tasarlanmış ve sağlık çalışanlarının mahremiyet algısının kişisel sağlık verilerinin kayıt ve korunmasına yönelik tutumlarına etkisindeki farkındalıklarını belirlemek amaçlanmıştır. Çalışmanın evrenini İstanbul'da, özel bir grup hastanesindeki sağlık çalışanları oluşturmaktadır. Araştırmanın yapıldığı dönemde, insan kaynakları birimi verilerine göre 1478 kadrolu sağlık çalışanından, 650 çalışana anket dağıtılmış ve 571 sağlık çalışanı araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırma sonucunda hasta mahremiyeti ölçeği boyutları ile kişisel sağlık verilerinin korunması ölçeği boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönde 0,299-0,585 aralığında değişen korelasyon katsayılarına sahip çeşitli düzeylerde ilişkiler saptanmıştır (p<0,05). Hasta mahremiyetine özen gösteren sağlık personelinin, kişisel sağlık verilerinin kayıt ve korunmasına ilişkin farkındalıklarının yüksek olduğu saptanmıştır (r=0,585; p=0,001). Çalışma süresi 15 yıl ve üzerinde olup, konuyla ilgili eğitim alan, kurs/seminere katılan, hasta hakları yönetmeliğinin mahremiyet bölümünü okuyan çalışanların, hasta mahremiyetine daha fazla özen gösterdikleri belirlenmiştir (p=0,006; p=0,001). Sağlık çalışanlarının mahremiyet algılarının sağlık verilerinin kayıt ve korunmasına yönelik tutumlarına olumlu etki gösterdiği ve bu sebeple meslek hayatlarının herhangi bir döneminde bu konuda hizmet içi eğitim veya benzeri programlara katılımlarının sağlanmasının yararlı olacağı öngörülmektedir.